ihaleist/server/siniflandir.mjs

/**
 * Sektör ve kurum tipi sınıflandırması — TEK kaynak.
 *
 * Üç ayrı veri kaynağı (ilan.gov.tr canlı akışı, doğrudan temin, EKAP sonuç
 * arşivi) aynı kurallardan geçer. Aksi halde "Sağlık" filtresi yalnızca bir
 * kaynağı süzer, diğer iki kaynaktaki ihaleler görünmez olur.
 *
 * TÜRKÇE BÜYÜK HARF TUZAĞI: ilan başlıklarının yarısı TAMAMEN BÜYÜK HARF ve
 * JavaScript'in `i` bayrağı Türkçe İ/I çiftini katlamaz — /inşaat/i, "İNŞAAT"
 * ile EŞLEŞMEZ. Bu yüzden metni önce normalleştiriyoruz (Türkçe küçük harf +
 * ASCII katlama) ve kuralları da normalleştirilmiş alfabede yazıyoruz:
 * desenlerde ı/i/ş/ç/ğ/ö/ü YOKTUR, hepsi ASCII karşılığıdır.
 */

const TR_KATLAMA = {
  'İ': 'i', 'I': 'i', 'ı': 'i', 'i': 'i',
  'Ş': 's', 'ş': 's', 'Ç': 'c', 'ç': 'c',
  'Ğ': 'g', 'ğ': 'g', 'Ö': 'o', 'ö': 'o',
  'Ü': 'u', 'ü': 'u', 'Â': 'a', 'â': 'a', 'Î': 'i', 'î': 'i', 'Û': 'u', 'û': 'u',
};

/** Türkçe duyarlı küçültme + ASCII katlama. "İNŞAAT" → "insaat" */
export function normalizeTr(s) {
  if (!s) return '';
  let out = '';
  for (const ch of String(s)) {
    out += TR_KATLAMA[ch] ?? ch.toLowerCase();
  }
  return out.replace(/\s+/g, ' ');
}

// Desenler NORMALLEŞTİRİLMİŞ metne uygulanır: hepsi küçük harf ve ASCII.
// Sıra ÖNEMLİ: ilk eşleşen kazanır, dar kalıplar geniş olanlardan önce gelir
// (ör. "tibbi gaz" → Sağlık, "dogalgaz" → Isıtma).
export const SECTOR_RULES = [
  [/\btibbi|\bmedikal|\bsaglik|\bhastane|\bilac\b|\bpoliklinik|\bcerrahi|\bameliyat|\bdiyaliz|\bradyoloji|\brontgen|\btomografi|\bultrason|\bsteril|\benjektor|\beldiven|\bmaske|\bpansuman|\bped\b|\bsonda|\bkateter|\bprotez|\bortez|\bisitme cihaz|\bdis unit|\bdental|\bdis hekim|\bimplant|\bendo motor|\breaktif|\bhemogram|\bserum|\basi alimi|\basilama|\bsedye|\bligasyon|\btest kiti|\bkit alimi|\bmanometre|\boksijen regulator|\bmedikal gaz|\bisitme engelli|\binduksiyon dongu|\bhasta yatak|\btekerlekli sandalye|\botoklav|\baspirator|\bnebulizator|\bpuls oksimetre/i, 'Sağlık / Tıbbi Malzeme'],
  [/\byazilim|\bbilisim|\bsunucu|\bdonanim|\bnetwork|\bbilgisayar|\blisans|\bveri merkezi|\bsiber|\byazici alim|\btoner alim|\btablet|\bprojeksiyon|\bkart okuyucu|\bnitelikli sertifika|\be-imza sertifika|\bbarkod|\be-imza|\botomasyon sistem/i, 'Bilişim & Yazılım'],
  [/\bguvenlik hizmet|\bozel guvenlik|\bkamera|\bcctv|\balarm|\bturnike|\bx-ray|\bguvenlik sistem|\byangin sondur|\byangin tup|\byangin algila|\bitfaiye/i, 'Güvenlik Sistemleri'],
  [/\bgida|\byemek|\bcatering|\bekmek|\bet alim|\bkirmizi et|\bbeyaz et|\bsebze|\bmeyve|\bkumanya|\bsut\b|\bpeynir|\btavuk|\bbakliyat|\bmutfak|\bgazoz|\bicecek|\bsu alimi|\bcips|\bkuru gida|\bdana\b|\bkuzu\b|\bfritoz|\breso\b|\bbenmari|\bbulasik makinesi|\bmutfak ekipman|\bkantin/i, 'Gıda & Catering'],
  [/\btemizlik|\bhijyen|\bdezenfek|\bdeterjan|\bcop\b|\batik toplama|\bhasere|\bilaclama|\bsupurge|\bkagit havlu|\btuvalet kagidi|\bkonteyner|\batik depo|\bgeri donusum/i, 'Temizlik & Hijyen'],
  [/\basfalt|\bbeton|\byol yapim|\bkilit parke|\bbordur|\bkaldirim|\bkopru|\baltyapi|\bkanalizasyon|\bicme suyu|\bsulama|\bmenfez|\bistinat|\bstabilize|\bdolgu/i, 'Altyapı & Yol'],
  [/\binsaat|\byapim isi|\bonarim|\btamirat|\btadilat|\bguclendirme|\bcati|\bcephe|\brestorasyon|\bbakim onarim|\bbakim ve onarim|\bbakim hizmet|\bbakim ve onarim|\bbakim isi\b|\bbakim hizmet|\bboya\b|\bbadana|\bdograma|\bpvc pencere|\bhafriyat|\byikim|\bnalbur|\bhirdavat|\bcivata|\bvida\b|\bcimento|\bdemir alim|\bkereste|\bfayans|\bseramik|\bizolasyon|\bmantolama/i, 'İnşaat & Bakım'],
  [/\bkirtasiye|\bmatbaa|\bbaski|\bkagit|\btoner|\bkartus|\bfotokopi|\bburo malzeme|\bdefter|\balbum|\bdosya alim|\bzarf\b|\bbasili evrak|\bform basim|\bkaset|\bklasor/i, 'Kırtasiye & Büro'],
  [/\bmobilya|\bmasa\b|\bsandalye|\bdolap|\bokul sirasi|\bburo mobilya|\braf\b|\bperde|\bkoltuk|\byatak\b|\bkaryola/i, 'Mobilya & Donatı'],
  [/\bgiyim|\btekstil|\belbise|\buniforma|\bkiyafet|\bayakkabi|\bbot alim|\bcamasir|\bkumas|\bbattaniye|\bhavlu\b|\bnevresim/i, 'Tekstil & Giyim'],
  [/\bakaryakit|\bmotorin|\bbenzin|\blpg|\byakit alim|\bodun\b|\bkomur|\bpelet\b/i, 'Akaryakıt & Yakıt'],
  [/\barac kirala|\btasit kirala|\bservis hizmet|\bpersonel tasima|\bogrenci tasima|\btasimali egitim|\btasimali ilkogretim|\btasimali ortaogretim|\bogrenci.{0,30}tasin|\bogrenci.{0,30}tasima|\btasinmasi isi|\btasinmasi hizmet|\btasima hizmet|\bnakliye|\blojistik|\btreyler|\bcekici kirala/i, 'Taşımacılık & Kiralama'],
  [/\barac\b|\botomotiv|\blastik|\byedek parca|\botobus|\bkamyon|\bis makinesi|\bgreyder|\bekskavator|\bkepce|\btraktor|\btransmisyon|\bmotor yagi|\baku\b|\bplakali|\btasit bakim|\barac bakim|\bbalata|\bamortisor|\brot\b|\bfar alim/i, 'Otomotiv & İş Makinesi'],
  [/\belektrik|\btrafo|\benerji|\baydinlatma|\bjenerator|\bgunes|\bsolar|\bkablo|\bpano\b|\bups\b|\barmatur|\bampul|\bled\b/i, 'Elektrik & Enerji'],
  [/\bdogalgaz|\bkalorifer|\bkazan\b|\bisitma|\bsogutma|\bklima|\bhavalandirma|\biklimlendirme|\bmekanik tesisat|\bradyator|\bbuzdolabi|\bsogutucu/i, 'Isıtma & İklimlendirme'],
  [/\basansor|\byuruyen merdiven|\bplatform lift/i, 'Asansör & Yürüyen Sistem'],
  [/\bsu aritma|\baritma tesis|\bpompa|\bsondaj|\bkuyu\b|\bsu deposu|\bklorlama|\bdalgic|\bboru\b|\bvana\b/i, 'Su & Arıtma'],
  [/\btarim|\btohum|\bgubre|\bfide|\bzirai|\bhayvan|\byem\b|\bveteriner|\bmama\b|\bkedi\b|\bkopek\b|\bevcil|\bsera\b|\bilaclama zirai|\borman|\bagaclandirma/i, 'Tarım & Hayvancılık'],
  [/\bpeyzaj|\bpark bahce|\bagac\b|\bcim\b|\bfidan|\boyun grubu|\bkent mobilya|\bbank alim|\bcicek/i, 'Peyzaj & Park'],
  [/\begitim hizmet|\bkurs\b|\bseminer|\bdanismanlik|\bmusavirlik|\betut proje|\bmuhendislik hizmet|\bkontrolluk|\barastirma hizmet|\bsaha arastirma|\banket/i, 'Danışmanlık & Proje'],
  [/\breklam|\btanitim|\borganizasyon|\bfuar\b|\bbasin|\bmedya|\bproduksiyon|\bafis|\bbrosur|\bdavetiye|\bpromosyon|\bporselen kupa|\bhediyelik|\bbayrak alim|\bflama/i, 'Reklam & Organizasyon'],
  [/\bsigorta|\bzorunlu trafik|\bkasko/i, 'Sigorta'],
  [/\bkitap|\byayin|\bkutuphane|\barsiv|\bdijitallestirme|\btercume|\bceviri/i, 'Yayın & Arşiv'],
  [/\bspor\b|\bhali saha|\btribun|\bfitness|\bkondisyon|\bstadyum|\byuzme havuz/i, 'Spor Tesisleri'],
  [/\blaboratuvar|\banaliz cihaz|\bolcum cihaz|\btest cihaz|\bmikroskop|\bsantrifuj|\bnumune|\bkantar|\btarti\b|\bterazi|\bkalibrasyon|\bsayac\b/i, 'Laboratuvar & Ölçüm'],
  [/\btasinmaz|\bparsel|\barsa\b|\bgayrimenkul|\bkiraya veril|\bsatis ihalesi|\birtifak|\becrimisil/i, 'Taşınmaz & Kiralama'],
  [/\bpolisaj|\btestere|\btorna|\bkaynak makinesi|\bmatkap|\bjeneratorlu|\batolye|\bel aleti|\bkompresor/i, 'Atölye & Makine Ekipmanı'],
  [/\bpersonel calistir|\bisci calistir|\bhizmet alimi personel|\btemizlik personel|\bguvenlik personel|\bdestek personel/i, 'Personel Hizmet Alımı'],
];

export const INSTITUTION_RULES = [
  [/\bbuyuksehir belediye/i, 'Büyükşehir Belediyeleri'],
  [/\bbelediye/i, 'Belediyeler'],
  [/\buniversite/i, 'Üniversiteler'],
  [/\bhastane|\bsaglik mudurlugu|\bbashekim/i, 'Eğitim ve Araştırma Hastaneleri'],
  [/\bagiz ve dis/i, 'Ağız ve Diş Sağlığı Merkezleri'],
  [/\bceza infaz|\bcezaevi|\btevkifevi/i, 'Ceza İnfaz Kurumları'],
  [/\bbakanligi|\bbakanlik|\bvaliligi|\bmudurlugu/i, 'Bakanlıklar'],
  [/a\.s\.|\bgenel mudurlugu|\bisletme/i, 'Kamu Şirketleri'],
];

/**
 * İlan metninden YALNIZCA işin konusunu ayıklar.
 *
 * İlanın tamamı standart hukuki metinle doludur ("e-imza ile imzalanarak",
 * "numune sunulması istenmektedir", "…Sağlık Bakanlığı", "lisans belgesi") ve
 * bunlar sınıflandırmayı zehirler: "Kedi ve köpek maması" ilanı e-imza
 * cümlesi yüzünden Bilişim çıkar. Bu yüzden yalnızca iki güvenilir bölgeyi
 * okuruz:
 *   1) Başlangıç → "4734 sayılı" (ilanın konu cümlesi)
 *   2) "Niteliği, türü ve miktarı" alanının değeri
 */
export function ilanKonusu(metin) {
  if (!metin) return '';
  // Arama da dönüş de NORMALLEŞTİRİLMİŞ metin üzerinde: "4734 sayılı" gibi
  // işaretleri Türkçe karakterden bağımsız bulabilelim.
  const t = normalizeTr(
    String(metin).replace(/\{[^}]*\}/g, ' ').replace(/ /g, ' ')
  );

  const parcalar = [];

  // 1) Konu cümlesi: metnin başından "4734 sayılı"ya kadar
  const kanun = t.search(/4734\s*sayili|sayili kamu ihale kanunu/i);
  parcalar.push(kanun > 0 ? t.slice(0, kanun) : t.slice(0, 300));

  // 2) "Niteliği, türü ve miktarı" alanının değeri (bir sonraki madde numarasına kadar)
  const nitelik = t.match(/nitelig[iı][^:]{0,40}:\s*([\s\S]{0,400}?)(?=\d+\.\d|\d+-\s|$)/i);
  if (nitelik) parcalar.push(nitelik[1]);

  return parcalar.join(' ').slice(0, 800);
}

// --- OKAS (CPV) kod sınıflandırması ---------------------------------------
// OKAS, AB'nin CPV numaralandırmasını kullanır ve kodu ihaleyi AÇAN İDARE atar.
// Yani başlıktan tahmin etmekten çok daha güvenilir bir sinyaldir; kod varsa
// metin kurallarından ÖNCE gelir.
//
// İlk iki hane "bölüm"dür. Bazı bölümler karışıktır (39 = hem mobilya hem
// temizlik ürünleri, 79 = hem güvenlik hem matbaa hem danışmanlık); onlar için
// daha uzun ön ek tanımlanır ve uzun olan kazanır.

export const OKAS_GRUP = {
  // 39 — mobilya / ev aletleri / temizlik ürünleri aynı bölümde
  '3971': 'Isıtma & İklimlendirme',   // elektrikli ev aletleri (buzdolabı, klima)
  '3922': 'Temizlik & Hijyen',        // süpürge, fırça, temizlik gereçleri
  '3953': 'Temizlik & Hijyen',        // paspas, yer örtüsü
  '3983': 'Temizlik & Hijyen',        // temizlik ürünleri
  '3984': 'Temizlik & Hijyen',
  // 33 — tıbbi bölümde hijyenik kâğıt da var
  '3376': 'Temizlik & Hijyen',        // tuvalet kâğıdı, kâğıt havlu
  '3377': 'Temizlik & Hijyen',
  // 50 — bakım/onarım hizmetleri: taşıt onarımı ayrılır
  '5011': 'Otomotiv & İş Makinesi',
  '5012': 'Otomotiv & İş Makinesi',
  '5013': 'Otomotiv & İş Makinesi',
  '5014': 'Otomotiv & İş Makinesi',
  // 03 — tarımsal ürünlerin yenilebilir olanları gıdadır
  '0311': 'Gıda & Catering',
  '0313': 'Gıda & Catering',
  '0314': 'Gıda & Catering',
  '0321': 'Gıda & Catering',
  '0322': 'Gıda & Catering',
  '0331': 'Gıda & Catering',
  '0332': 'Gıda & Catering',
  // 79 — iş hizmetleri: güvenlik, matbaa, reklam, danışmanlık, personel
  '7971': 'Güvenlik Sistemleri',
  '7972': 'Güvenlik Sistemleri',
  '7981': 'Kırtasiye & Büro',         // basım hizmetleri
  '7982': 'Reklam & Organizasyon',
  '7934': 'Reklam & Organizasyon',
  '7995': 'Reklam & Organizasyon',    // fuar/festival organizasyonu
  '7962': 'Personel Hizmet Alımı',
  '7963': 'Personel Hizmet Alımı',
  // 34 — taşıt bölümünde yol donanımı da var
  '3492': 'Altyapı & Yol',            // yol donanımı, sinyalizasyon
  '34928': 'Temizlik & Hijyen',       // çöp konteyneri
  // 37 — spor/oyun ekipmanı
  '3753': 'Peyzaj & Park',            // oyun grupları
  // 44 — yapı malzemesi içinde boru/vana
  '4416': 'Su & Arıtma',
  // 90 — çevre hizmetleri içinde atık su
  '9042': 'Su & Arıtma',
};

export const OKAS_BOLUM = {
  '03': 'Tarım & Hayvancılık',
  '09': 'Akaryakıt & Yakıt',
  '14': 'İnşaat & Bakım',
  '15': 'Gıda & Catering',
  '16': 'Tarım & Hayvancılık',
  '18': 'Tekstil & Giyim',
  '19': 'Tekstil & Giyim',
  '22': 'Kırtasiye & Büro',
  '24': 'İnşaat & Bakım',
  '30': 'Bilişim & Yazılım',
  '31': 'Elektrik & Enerji',
  '32': 'Bilişim & Yazılım',
  '33': 'Sağlık / Tıbbi Malzeme',
  '34': 'Otomotiv & İş Makinesi',
  '35': 'Güvenlik Sistemleri',
  '37': 'Spor Tesisleri',
  '38': 'Laboratuvar & Ölçüm',
  '39': 'Mobilya & Donatı',
  '41': 'Su & Arıtma',
  '42': 'Atölye & Makine Ekipmanı',
  '43': 'Otomotiv & İş Makinesi',
  '44': 'İnşaat & Bakım',
  '45': 'İnşaat & Bakım',
  '48': 'Bilişim & Yazılım',
  '50': 'İnşaat & Bakım',
  '51': 'İnşaat & Bakım',
  '55': 'Gıda & Catering',
  '60': 'Taşımacılık & Kiralama',
  '63': 'Taşımacılık & Kiralama',
  '64': 'Bilişim & Yazılım',
  '65': 'Elektrik & Enerji',
  '66': 'Sigorta',
  '70': 'Taşınmaz & Kiralama',
  '71': 'Danışmanlık & Proje',
  '72': 'Bilişim & Yazılım',
  '73': 'Danışmanlık & Proje',
  '75': 'Danışmanlık & Proje',
  '76': 'Akaryakıt & Yakıt',
  '77': 'Peyzaj & Park',
  '79': 'Danışmanlık & Proje',
  '80': 'Danışmanlık & Proje',
  '85': 'Sağlık / Tıbbi Malzeme',
  '90': 'Temizlik & Hijyen',
  '92': 'Spor Tesisleri',
  '98': 'Danışmanlık & Proje',
};

/** Tek bir OKAS kodundan sektör. En uzun ön ek kazanır. */
export function okasSektor(kod) {
  const s = String(kod || '').replace(/\D/g, '');
  if (s.length < 2) return null;
  for (const n of [5, 4]) {
    const hit = OKAS_GRUP[s.slice(0, n)];
    if (hit) return hit;
  }
  return OKAS_BOLUM[s.slice(0, 2)] || null;
}

/**
 * Kalem listesinden sektör — ÇOĞUNLUK oyu.
 * Bir ihalede farklı bölümlerden kalemler olabilir (ör. hem inşaat hem
 * elektrik); en çok tekrar eden bölüm ihalenin ağırlığını temsil eder.
 */
export function okasSektorListe(kalemler) {
  if (!Array.isArray(kalemler) || !kalemler.length) return null;
  const sayac = new Map();
  for (const k of kalemler) {
    const sek = okasSektor(k?.kod ?? k);
    if (sek) sayac.set(sek, (sayac.get(sek) || 0) + 1);
  }
  if (!sayac.size) return null;
  return [...sayac.entries()].sort((a, b) => b[1] - a[1])[0][0];
}

/** Kuralları NORMALLEŞTİRİLMİŞ metne uygular. */
export function classify(rules, text, fallback) {
  const t = normalizeTr(text);
  for (const [re, label] of rules) if (re.test(t)) return label;
  return fallback;
}

/**
 * İhale metninden sektör. Parçalar ÖNCELİK sırasına göre TEK TEK denenir.
 *
 * Hepsini birleştirip taramak yanlış sonuç verir: kural sırası metin içindeki
 * konumu ezer. "Gıda ürünleri alınacaktır" + "X DEVLET HASTANESİ" birleştirilirse
 * Sağlık kuralı (1. sıra) Gıda kuralından (4. sıra) önce eşleşir ve gıda ihalesi
 * Sağlık görünür. Bu yüzden önce başlığa bakarız; ancak başlık sessizse
 * yardımcı metinlere (kalem adları, ilan konusu, kurum adı) düşeriz.
 */
export function sektorBul(...parcalar) {
  for (const p of parcalar) {
    if (!p) continue;
    const s = classify(SECTOR_RULES, p, null);
    if (s) return s;
  }
  return 'Genel';
}

/**
 * Sektör kararı: önce OKAS kodu (idarenin kendi sınıflandırması), yoksa metin.
 * @param {Array} kalemler  {kod, ad} listesi
 * @param {...string} parcalar  başlık vb. yedek metin
 */
export function sektorKarar(kalemler, ...parcalar) {
  const koddan = okasSektorListe(kalemler);
  if (koddan) return koddan;
  const adlar = (kalemler || []).map((k) => k?.ad || '').join(' ');
  return sektorBul(...parcalar, adlar);
}

export function kurumTipiBul(ad) {
  return classify(INSTITUTION_RULES, ad || '', 'Diğer Kamu Kurumları');
}

/** Arayüzün kullandığı listeler — kurallardan türetilir, elle tutulmaz. */
// 'Genel' bir kural değil, hiçbir kalıba uymayanların düştüğü kova. Yine de
// listeye eklenir: aksi halde bu kayıtlar sektör filtresiyle hiç bulunamaz.
export const SEKTOR_ETIKETLERI = [
  ...[...new Set(SECTOR_RULES.map(([, ad]) => ad))].sort((a, b) => a.localeCompare(b, 'tr')),
  'Genel',
];
export const KURUM_ETIKETLERI = [...new Set(INSTITUTION_RULES.map(([, ad]) => ad))]
  .sort((a, b) => a.localeCompare(b, 'tr'));