diff --git a/docs/quality/evidence/qa-excel-ready-link.txt b/docs/quality/evidence/qa-excel-ready-link.txt
new file mode 100644
index 0000000..b115c0a
--- /dev/null
+++ b/docs/quality/evidence/qa-excel-ready-link.txt
@@ -0,0 +1,2 @@
+09:28:30 itibarıyla 5 ihale için Excel hazır.Excel dosyasını indir — ihaleist_ihale_listesi_1788676110092.xlsx
+İndirme bağlantısı doğrudan tıklandı. Diskte dosya doğrulaması yapılmadı.
diff --git a/docs/quality/uygulama-durumu.md b/docs/quality/uygulama-durumu.md
index f681cff..7149c35 100644
--- a/docs/quality/uygulama-durumu.md
+++ b/docs/quality/uygulama-durumu.md
@@ -272,3 +272,10 @@ SQLite snapshot, referanslı belge kopyası, SHA-256 manifesti, bütünlük kont
 - Kanıtlar: `evidence/qa-integrated-search.txt`, `evidence/qa-integrated-form.txt` (yalnız yapay test firma verisi).
 - Excel düğmesi sonrası arayüz hata göstermedi; ancak download olayı 3 saniye ve yeniden denemede 15 saniye içinde gözlenemedi. İndirme GEÇTİ sayılmadı; tarayıcı olay izlemesi mi uygulama indirme yolu mu ayrıştırılmalı. Önceki dosya üretme/yeniden okuma testi bu uçtan uca açığı kapatmaz.
 - Bu kanıt resmi beş ihale dosyası kabulü değildir; sentetik yerel regresyondur. Gerçek mobil viewport, gerçek belge ve resmi gönderim doğrulaması açık.
+
+### D03 / D09 — Görünür Excel indirme bağlantısı
+
+- Liste dışa aktarımı artık “Excel Hazırla” → dosya adı/kayıt sayısı/hazırlanma saati → doğrudan indirme bağlantısı akışını kullanıyor. Asenkron üretim sonrası görünmez programatik tıklamaya bağımlılık kaldırıldı; hazır dosya tekrar indirilebilir.
+- Oluşan blob bağlantısı yeni dosya hazırlanırken veya ekran kapanırken temizleniyor. Oturum değişince eski hazır dosya bağlantısı gösterilmiyor. Çıktı tıklama anındaki sonuç kümesini temsil ediyor; yeni filtre için yeniden hazırlama gerekiyor.
+- Tarayıcıda beş sentetik ihale için dosya hazır durumu ve `.xlsx` bağlantısı görüldü, doğrudan bağlantı tıklandı. Kanıt: `evidence/qa-excel-ready-link.txt`. Üretim derlemesi geçti; dosya içeriği için önceki XLSX roundtrip regresyonu geçerlidir.
+- İndirme geçmişini kontrol etmek üzere chrome://downloads erişimi tarayıcı URL güvenlik politikası tarafından engellendi; başka yoldan bu geçmişe erişilmedi. Diskte nihai dosya ve masaüstü Excel açılışı doğrulanmış sayılmıyor. Önceki indirme olayı zaman aşımının kesin kök nedeni henüz belirlenmedi.
diff --git a/src/components/TenderList.jsx b/src/components/TenderList.jsx
index e38ad20..08ab3d4 100644
--- a/src/components/TenderList.jsx
+++ b/src/components/TenderList.jsx
@@ -101,12 +101,16 @@ export const TenderList = () => {
 
   const [exporting,setExporting] = useState(false);
   const [exportError,setExportError] = useState(null);
+  const [preparedExport,setPreparedExport] = useState(null);
+  const preparedUrl = useRef(null);
   const exportPending = useRef(false);
   const mounted = useRef(true);
-  useEffect(()=>{mounted.current=true;return()=>{mounted.current=false;};},[]);
+  useEffect(()=>{mounted.current=true;return()=>{mounted.current=false;if(preparedUrl.current)URL.revokeObjectURL(preparedUrl.current);};},[]);
   const handleExportExcel = async () => {
     if (exportPending.current) return;
     exportPending.current = true; setExporting(true); setExportError(null);
+    if(preparedUrl.current) URL.revokeObjectURL(preparedUrl.current);
+    preparedUrl.current=null;setPreparedExport(null);
     const session = getToken();
     // Export the full filtered result at click time, including rows below the fold.
     const selected = filteredTenders.map(t=>({...t}));
@@ -114,10 +118,9 @@ export const TenderList = () => {
       const bytes = await createTenderWorkbook(selected);
       if (!mounted.current || getToken() !== session) return;
       const url = URL.createObjectURL(new Blob([bytes], {type:'application/vnd.openxmlformats-officedocument.spreadsheetml.sheet'}));
-      const link = document.createElement('a');
-      link.href = url; link.download = `ihaleist_ihale_listesi_${Date.now()}.xlsx`;
-      document.body.appendChild(link); link.click(); link.remove();
-      setTimeout(()=>URL.revokeObjectURL(url),1000);
+      preparedUrl.current=url;
+      setPreparedExport({url,name:`ihaleist_ihale_listesi_${Date.now()}.xlsx`,count:selected.length,
+        query:searchQuery.trim(),session,createdAt:new Date().toLocaleTimeString('tr-TR')});
     } catch (error) { if (mounted.current && getToken() === session) setExportError(error.message); }
     finally { exportPending.current=false; if (mounted.current) setExporting(false); }
   };
@@ -165,12 +168,16 @@ export const TenderList = () => {
             className="bg-emerald-600 hover:bg-emerald-500 text-white font-bold text-xs px-3.5 py-2 rounded-lg flex items-center gap-1.5 transition-colors shadow-xs shrink-0"
           >
             <Download className="w-4 h-4" />
-            <span>{exporting ? 'Excel hazırlanıyor…' : 'Excel İndir'}</span>
+            <span>{exporting ? 'Excel hazırlanıyor…' : 'Excel Hazırla'}</span>
           </button>
         </div>
       </div>
 
       {sortBy === 'newest' && <p className="text-xs text-slate-500">Yayın tarihi bilinmeyen kayıtlar sonda gösterilir. Aynı gün içinde saati bilinen kayıtlar önce gelir.</p>}
+      {preparedExport && preparedExport.session === getToken() && <div role="status" className="rounded-lg border border-emerald-200 bg-emerald-50 p-3 text-xs space-y-1">
+        <p>{preparedExport.createdAt} itibarıyla {preparedExport.count} ihale için Excel hazır{preparedExport.query ? ` — arama: ${preparedExport.query}` : ''}.</p>
+        <a href={preparedExport.url} download={preparedExport.name} className="font-bold text-emerald-800 underline">Excel dosyasını indir — {preparedExport.name}</a>
+      </div>}
       {exportError && <p role="alert" className="text-sm text-red-700">{exportError}</p>}
       {/* Tender Cards List */}
       {gorunenTenders.length === 0 ? (